ساختار آموزشی
آموزش پیش دبستانی جریان قانونمند و هدف‌ داری از آموزش است كه كودكان گروه های سنی 0 تا 72 ماهگی را براساس خصوصیات و سطح پیشرفتشان با فراهم نمودن محیطی سرشار از انگیزه پوشش می‌‌دهد. در این جریان پیشرفت فیزیكی، عقلانی، روحی و اجتماعی كودكان به بهترین وجه در مسیر ارزش‌‌های فرهنگی جامعه هدایت می‌‌شود.مقطع پیش دبستانی، مرحله ای است كه پیشرفت كودك بسیار سریع است. آموزش فراهم شده در این دوران بر روند پیشرفت كودك در سال‌‌های آتی تأثیر بسیار دارد.
تحقیقات درازمدت نشان میدهد كه قسمت اعظم نگرش‌‌های مكسوبه دوران كودكی، شخصیت،دیدگاه‌‌ها، عادات، اعتقادات و سیستم ارزشی شخصی را در سال‌‌های بزرگ‌سالی وی شكل می‌‌دهد.
كودك كه در ارتباط شدید روحی در مرحلة بعد از تولد با اعضاء خانواده است، حدود سه سالگی برای بودن با دیگر هم‌سالان و بازی با آن‌‌‌ها احساس نیاز می‌‌كند.گروه‌‌های هم‌سال محیطی را برای كودك فراهم می‌‌كنند كه در آن خود را بشناسد. كودك از طریق این محل‌‌های بازی می‌‌آموزد كه پذیرفته شود، با دیگران شریك شود، از حقوق خود دفاع كند و به دیگران احترام بگذارد. بنابراین كودك از دنیای خود محور به مرحلة احساس اجتماعی قدم می‌‌گذارد. در كشور تركیه نیز این نوع از آموزش بعنوان یكی از شاخه های الحاقی نظام آموزشی عمومی مطرح می باشد.اكثر اینگونه مدارس بطور خصوصی اداره می شوند .هرچند كه برخی به دولت وابسته هستند. عمده این مدارس در شهرهای بزرگ فعالیت داشته و نیازهای مادران شاغل را بر طرف می كنند.


ساختار آموزش پیش دبستانی
اهداف دراز مدت آموزشی
از جمله اهداف دراز مدت آموزش پیش دبستانی در راستای اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
1ـ حصول اطمینان از پیشرفت فیزیكی،عقلانی و روحی كودكان و اطمینان از این‌كه آن‌‌‌ها عادت‌های مورد نیاز را كسب كرد‌ه‌اند
2ـ ایجاد آمادگی در كودكان برای ورود به مقطع آموزش ابتدایی
3ـ ایجاد محیطی امن برای كودكانی كه از خانواده‌‌هایی با شرایط نا مساعد آمد‌ه‌اند
4-حصول اطمینان از این‌كه كودكان زبان تركی را خوب صحبت می‌‌كنند

اهداف كوتاه مدت آموزشی
از جمله اهداف كوتاه مدت آموزش پیش دبستانی در راستای اصول اساسی آموزش ملی می توان به موارد ذیل اشاره نمود:
1ـ فراهم نمودن محیطی مناسب در جهت پیشرفت كودكان و تقویت توانائی‌‌‌ها و قابلیت‌‌های فیزیكی عقلانی، زبانی، روحی و اجتماعی آنان
2ـ در نظر گرفتن گروه های مختلف سنی كودكان، علائق و نیاز‌هایشان در راستای امكانات موجود در مدرسه و محیط اطراف آن
3ـ در نظر گرفتن امكانات موجود در محیط اطراف
4ـ پیش‌بردآموزش پیش دبستانی به‌گونه ‌ای كه ازكیفیت‌‌های لازم برای ایجاد احساس عشق، احترام، مسئولیت و اتحاد در كودكان برخوردار باشد.
5- تأكید بر تكلم مناسب كودكان به زبان تركی
6- ایجاد احساس وابستگی عاطفی به سرزمین مادری،ملت تركیه، پرچم تركیه، آتاتورك، عشق به خانواده و انسان‌‌‌ها و حصول اطمینان از وفاداری آنان به ارزش‌‌های اخلاقی
7- تأكید داشتن براین‌كه كودكان از طریق تجربه ارزش‌‌‌ها را كسب كنند.
8- برخورداری كودكان از حقوق مساوی، با درنظرگرفتن تفاوت‌‌های شخصی، نشان دادن علایق، عشق و احساس، بدون تبعیض و عدم تنبیه آنان.
9- ایجاد و گسترش ارزش‌‌های اجتماعی– فرهنگی در كودكان.
10- عدم اعمال فشار و محدودیت‌‌ بركودكان درانجام فعالیت‌‌های آموزشی كه باعث خدشه دار شدن شخصیت آن‌‌‌ها شود و داشتن رفتاری هم‌راه با عشق و احساس.

11- اطمینان از این‌كه كودكان درمورد موضوعات محیطی مانند تمیز و مرتب بودن محیط و ساختن محیطی سالم، آگاه و حساس باشند.
-12راهم نمودن آموزش از طریق هم‌كاری كادر مدارس و اولیاء.
13افزایش نرخ ثبت نامی مراكز آموزش پیش دبستانی


به طوركلی می توان گفت كه هدف مقطع كمك به رشد صحیح جسمی، روحی، روانی، عاطفی و اجتماعی كودكان است. گفتنی است كه گذراندن مقطع آموزش پیش دبستانی در تركیه اجباری نمی باشد.
هدف از برنامة آموزشی مهدهای كودك مراقبت و تغذیة صحیح كودكان و رشد جسمی و روحی آنان است. هدف از برنامة آموزشی كودكستانها آموزش موضوعی نیست، ولی كودكان زبان تركی تمرین می كنند، برای خواندن و نوشتن آماده می شوند ، آموزشهای بهداشتی و محیط زیستی می بینند و برای دورة بعد آموزشی مهیا می شوند. به عبارت دیگر می توان گفت كه هدف از كلاسهای پیش دبستانی تشویق و آماده سازی كودكان رده های سنی 5 تا 6 سال برای ورود به دورة اجباری دبستان است.


پروژه‌‌های آموزشی
از جمله مهمترین پروزه های آموزشی مراكز پیش دبستانی كشور تركیه می توان به موارد ذیل اشاره نمود:


1- پروژه آموزش و پیشرفت كودكان طی سال‌‌های اولیه كودكی


این پروژه از طریق برنامه انتقالی1991 – 1995–1996در هم‌كاری بین دولت تركیه و سازمان یونیسف به منظور بهبود استاندارد زندگی كودكان و در جواب به اصل اولویت دهی به كودكان به اجرا در آمده است. عمده تاكید پروزه فوق بر پاسخگویی به احتیاجات مربوط به رشد كودكان پیش دبستانی و شركت مؤثر خانواده و جامعه و گسترش و تداوم آموزش پیش دبستانی است.
بنا برطرح مذكور، برنامه آموزش نوزادان رده های سنی0تا 36ماهه، برنامه آموزش كودكان37تا60 ماهه در مهدهای كودك و برنامه آموزش پیش دبستانی(آمادگی) برای كودكان61 تا 72 ماهه طرح و ارائه شده است. علاوه بر این نوار‌های آموزشی ویدئویی(تصویری) برای اولیایی كه فرزندشان در گروه سنی0تا 3 سالگی و 3 تا5 و 5 تا 7سالگی قرار دارند، تهیه و با هدف ترویج فعالیت‌‌هایی برای آموزش و پرورش كودكان سراسر جامعه از طریق كانال‌‌های عمومی تلویزیون در اختیار عموم است. نوار‌‌های فوق مطالب زیر را پوشش می‌‌دهند:

خود آگاهی
مهارت‌‌های روانی- حركتی
نگه‌داری از خود
خصوصیات روحی
مهارت‌‌های اجتماعی
مهارت‌‌های زبانی
حس زیبائی شناختی و خلاقیت


-از جمله دستاوردهای پروژه آموزش و پیشرفت كودكان طی سال‌‌های اولیه كودكی می توان به تاسیس مركز آموزش پیش دبستانی چند منظوره در سال 1995 دراستانبول اشاره نمود. این مركز با حمایت مشاور‌های هیئت علمی دانشكده آموزش پیش دبستانی در دانشگاه «مارمارا» به منظور گسترش خدمات آموزش پیش دبستانی و توسعه مدل‌های اقتصادی‌تر در دست‌یابی‌ كودكان و خانواده‌‌‌ها به امكانات آموزش پیش دبستانی تأسیس شد. مركزفوق اهداف مشخص زیر را دنبال می‌‌كند:
- گسترش آموزش پیش دبستانی
- افزایش كیفیت برنامه‌‌های آموزش پیش دبستانی
- هدف گرفتن كودكانی با موقعیت اجتماعی – اقتصادی نامساعد
- فراهم نمودن مراكز روزانه نگه‌داری از كودكان مادران كارمند و آموزش آنان


در راستای این اهداف بررسی و ارزیابی ‌احتیاجات كودكان به وسیله بخش آموزش اولیه كودكان دانشگاه مارمارا در 875 خانه صورت گرفت، تا اساس كار پی‌ریزی شود.
براین اساس یك مغازه اسباب بازی ساخته شد تا اسباب بازی‌های ارزان قیمت از مواد اضافی بسازد. یك اتوبوس و مینی بوس اهدایی به مركز تغییر صورت یافت تا به‌عنوان كلاس‌‌های پیش دبستانی متحرك از آن استفاده شود تا این خدمات را برای بچه‌‌هایی كه نمی‌‌تواند آموزش كلاسیك داشته باشند، فراهم كند. هدف اصلی تشكیل چنین مراكزی، آموزش كودكان در مؤسسات آموزش پیش دبستانی و بالا بردن میزان ثبت نام و حصول اطمینان از این‌كه كودكان گروه های سنی6-5 سال كه ازخدمات آموزش پیش دبستانی بهره مند نبوده و در موقعیت خانوادگی نا مساعد زندگی می‌‌كنند بتوانند به‌صورت رایگان از خدمات آموزش پیش دبستانی در نزدیك‌ترین محل به زندگی خود استفاده كنند.


به طور كلی می توان گفت كه پروژه فوق طی سال‌‌های تحصیلی 1993 تا 1996 اجرا شده و آموزش پیش دبستانی رایگان را برای 41628 كودك در 2165 كلاس تازه تأسیس پیش دبستانی فراهم نموده و در این راه از2400 معلم به‌كار گرفته شد.
2- پروژه تحقیق ، توسعه و تهیه برنامه‌‌های تلویزیونی (Tomurcuklar)
13 برنامه آموزش تلویزیونی تحت عنوان(Tomurcuklar) از طریق هم‌كاری مدیر كل آموزش پیش دبستانی و مدیر كل رادیو وتلویزیون تركیه به منظور كمك به پیشرفت زبانی كودكان در گروه سنی پیش دبستانی تهیه شد تا استفاده بهتر از زبان تركی را ترغیب و آگاهی ملی پرستی را در قالب اصول و اصطلاحات آتاتورك فراهم نماید. این برنامه از اكتبر سال1998 از طریق كانال‌های عمومی تلویزیون تركیه پخش می‌‌شود.این پروژه درحقیقت خدمات آموزش پیش دبستانی از راه دور را برای كودكان و خانواد‌هایی كه به مراكز آموزش پیش دبستانی در منطقه خود دسترسی ندارند فراهم می‌‌كند.
3- پروژه آموزش و رشد و نمو كودك
مركزپروژه تحقیقاتی آموزش پیش دبستانی چندمنظوره درسال1998،با پشتیبانی مشاور‌های دانشكده پرورش كودك و اقتصاد خانواده با حمایت هیئت علمی دانشگاه«گازی» تحت پروژه آموزش و پرورش كودك در چهارچوب برنامه هماهنگ سازمان یونیسف و MEBتأسیس شد. هدف این مركز یافتن مدل ‌های جایگزین برای دست یابی‌سریعتر و اقتصادی‌تر به كودكان و خانواده‌‌‌ها بود.
در این پروژه موفعیت و میزان نیاز‌‌ها بررسی شده و از1850 خانواده كه نماینده سه سطح مختلف اجتماعی اقتصادی بودند آمارگرفته شد تا نیاز‌های آموزشی گروه سنی0تا 6 سال و خانواده‌‌هایشان تعیین شود. درقالب پروزه فوق،34معلم كلاس‌‌های پیش دبستانی متمركز، درمدارس ابتدایی منطقهKecionem در آنكارا تحت نظارت هیئت علمی دانشكده پرورش كودك و اقتصاد خانواده دانشگاه آنكارا و از طریق سمینار‌های آموزشی تحت آموزش قرار گرفتند. این فعالیت آموزشی هم‌چنان ادامه دارد. بخش پرورش كودك و اقتصاد خانواده دانشگاه آنكارا، سمینار‌هایی در مورد «اسباب بازی و تولید وسایل بازی» در مدارس ابتدایی آنكارا در منطقه Kecionem اجرا كرد. این معلمان داوطلب شدند كه در غنی كردن محیط خانه برای كودكان پیش دبستانی و فراهم نمودن راهنمایی مربوطه برای مربیان مراكز پیش دبستانی و مادران محله كمك كنند. درنتیجه این سمینار معلمان فنی با مربیان مراكز پیش دبستانی در مدرسه‌‌هایشان برای تولید و ساختن اسباب بازی بوسیله مواد زائد هم‌كاری خواهد كرد تا كمكی اقتصادی برای خانواده‌‌هایی با فرزندان پیش دبستانی را فراهم نمایند.
4- پروژه افزایش حساسیت نسبت به مسئله اشتغال كودكان
دوپروژه جداگانه از طریق هم‌كاری وزارت‌‌هاILO و تحت نظر IPEC صورت پذیرفته است كه هدف از انجام آن، افزایش حساسیت معلمین و كادر اداری مراكز آموزش حرفه‌ای نسبت به مساله اشتغال كودكان است. پروژه نخست در قالب هم‌كاری فیمابینILO و مدیر كل آموزش غیر رسمی و حرفه‌ای وزارت كار در زمینه بهبود شرایط كاری كودكان طی سال 1995، شروع شد. تحت قرارداد هم‌كاری امضاء شده با ILO در 22 ماه مه 1999 سمینار‌هایی در مورد مسئله كار كودكان برگزار كه شامل 26 تعلیم دهنده فنی در مراكز آموزش حرفه‌ای استانبول می‌‌گردید.هم‌چنین تحقیقاتی با شركت تعلیم دهندگان فوق صورت گرفت. گزارش تحقیق به شكل كتاب در آمده و در اختیار طرفین قرار داد قرار گرفت.
در جریان پروژه دوم با توجه به نتایج مثبت به دست آمده از هم‌كاری در پروژه اول، قرار داد جدید هم‌كاری فیمابینILO و مدیر كل آموزش غیر رسمی و حرفه‌ای وزارت كار در آپریل1999 به امضاء رسید. هم‌كاری تحت قرارداد جدید آگاهی از حقوق كودكان را بالا خواهد برد.فعالیت‌‌های پروژه شامل آموزش و فعالیت‌‌های اجتماعی با هدف افزایش حساسیت استخدام كنندگان و سر كارگران در مورد مسئله حمایت از حقوق كودكان است.